SỰ CÔ ĐỘC CỦA NHỮNG GIẤC MƠ "LỆCH PHA" VỚI THỰC TẠI

Chỉ vài năm trước, định nghĩa về một sinh viên năm nhất đại học thường gắn liền với sự háo hức, những buổi làm quen giảng đường và một tương lai được vạch sẵn theo ngành mình học. Còn bây giờ? Giữa hàng vạn sinh viên bước vào giảng đường mỗi năm, có những người đang phải sống một cuộc đời "hai mặt": ban ngày thuộc về một thực tại họ không hề muốn, ban đêm lại thuộc về một thế giới cô độc mà không ai xung quanh có thể hiểu được. Đó chính là câu chuyện của tôi — một sinh viên năm nhất tại Việt Nam. Nhưng bài viết này không nhằm mục đích than vãn về áp lực học hành thông thường. Nó được viết ra như một lát cắt về một góc khuất ít ai chạm tới trong tâm lý người trẻ: Khi đam mê lớn nhất của bạn lại hoàn toàn "lệch pha" với môi trường bạn đang sống, bạn sẽ chọn gồng gánh nó trong im lặng như thế nào? Một sự thật ngột ngạt: Khi tâm trí và cơ thể không ở cùng một nơi Tôi đang trải qua những ngày tháng mà các nhà tâm lý học gọi là hiện tượng “Mất kết nối với thực tại hiện hữu”. Mỗi sáng thức dậy, tôi phải bước đến giảng đường, ngồi nghe những bài giảng mà tâm trí chẳng hề thuộc về, học những điều mà tôi chẳng muốn nghe, và làm những công việc bản thân không hề có chút hứng thú. Đối với nhiều người, việc học đại học là bước đệm để ra trường kiếm việc; nhưng đối với tôi, mỗi giờ học trôi qua đều là một sự gồng mình chịu đựng. Nhưng đó chưa phải là phần nặng nề nhất. Sự ngột ngạt thực sự nằm ở chỗ: Tôi mang trong mình một hoài bão cực kỳ mãnh liệt về thế giới kỹ thuật công nghệ cao và những cỗ máy vận hành trên bầu trời. Tôi đam mê cảm giác được chinh phục những hệ thống định vị chiến thuật phức tạp, những mạng lưới phòng thủ, đánh chặn và cơ chế cơ khí chính xác tối tân nhất. Vì quá nhiều yếu tố thực tế mang tính rào cản từ hoàn cảnh, quốc tịch cho đến các thủ tục quy chuẩn, hiện tại tôi hoàn toàn bất lực trong việc công khai hay theo đuổi ước mơ đó một cách chính quy. Tôi bị kẹt lại. Một nửa linh hồn tôi bay lượn ở những tầng mây của công nghệ và kỹ thuật đỉnh cao, nửa còn lại vẫn phải ngồi im trên chiếc ghế gỗ của một giảng đường đại học bình thường. "Nợ cảm xúc" — Cái giá vô hình khi phải giấu kín đam mê Nếu trong học tập có khái niệm "Nợ tư duy" khi người ta quá phụ thuộc vào công cụ bên ngoài, thì trong cuộc sống của những người mang hoài bão khác biệt như tôi, tồn tại một thứ gọi là "Nợ cảm xúc". Thứ nợ này hoạt động hệt như một áp lực bị nén chặt: Bạn "an toàn" ngay lập tức: Bằng cách giấu kín ước mơ, bạn không bị người đời phán xét là "vĩ cuồng", không bị gia đình ngăn cản, và giữ được vỏ bọc của một sinh viên bình thường, ngoan ngoãn. Nhưng gánh nặng dồn về sau: Việc không thể chia sẻ đam mê với bất kỳ ai khiến bạn rơi vào trạng thái cô độc tuyệt đối. Đến lúc nhìn lại, bạn nhận ra xung quanh mình có rất nhiều người, nhưng không một ai thực sự biết bạn là ai. Trong những năm tháng tuổi trẻ này, sự cô độc ấy nghĩa là: Bạn hiểu rõ bản thân muốn gì nhưng phải giả vờ như đang vô định giống số đông. Bạn có thể dành hàng trăm, hàng ngàn giờ đồng hồ thức trắng đêm để tự học, tự mày mò dịch từng trang tài liệu kỹ thuật chuyên sâu bằng tiếng nước ngoài, nhưng khi bình minh lên, những kiến thức đó buộc phải cất vào một góc tối. không ai tán thưởng, không ai định hướng, không một lời công nhận. Bạn ít khi bộc lộ bản thân, đồng nghĩa với việc bạn tự xây một bức tường ngăn cách mình với thế giới xung quanh. Nhưng sự im lặng không phải là "buông xuôi" Nếu chỉ nhìn vào sự ngột ngạt thì câu chuyện này đã trở thành một bi kịch. Nhưng không. Sự im lặng của tôi không phải là sự đầu hàng, mà là một sự tích lũy âm thầm. Giống như cách một cỗ máy cần hàng vạn giờ thử nghiệm trong phòng kín trước khi chính thức cất cánh, việc tôi tự học mỗi đêm chính là cách tôi giữ cho ngọn lửa của mình không bị dập tắt bởi thực tại cơm áo gạo tiền: 1 Tự học là người thầy lớn nhất: Khi không có một trường lớp chính thống nào tại đây dạy cho tôi những điều tôi khao khát, Internet và sự kiên trì là vũ khí duy nhất. Việc một mình tự bơi trong biển kiến thức khổng lồ ngoài giáo trình giúp tôi rèn luyện một tư duy độc lập mà không trường đại học nào có thể dạy được. 2 Sự kỷ luật trong bóng tối: Thức khuya để học một môn học được thi trên giấy đã khó, thức khuya để nghiên cứu một lĩnh vực mà có thể cả đời này chưa chắc đã được chạm tay vào lại càng khó hơn. Nó đòi hỏi một sự kỷ luật sắt đá xuất phát từ tình yêu thuần khiết, không danh vọng, không điểm số. Vấn đề không phải là hoàn cảnh đang kìm hãm tôi, vấn đề là tôi có đủ bền bỉ để đợi đến ngày cơ hội xuất hiện hay không. 3 nguyên tắc để "sống sót" qua những năm tháng ngược dòng Đây là phần tôi tự đúc kết cho chính mình, và cũng là lời gửi gắm đến những ai đang có một góc khuất đam mê tương tự. Chúng ta không cần phải từ bỏ thực tại, chúng ta chỉ cần học cách quản trị nó. Nguyên tắc 1: Thực hiện "nghĩa vụ" trước, nuôi dưỡng "đam mê" sau Dù ghét những môn học hiện tại, tôi vẫn hoàn thành chúng ở mức đủ để không gặp rắc rối. Việc phản kháng một cách tiêu cực bằng cách bỏ học hay buông xuôi chỉ khiến hoàn cảnh của bạn tồi tệ hơn. Hãy coi việc học trên trường như một "nghĩa vụ" cần hoàn thành để đổi lấy không gian và thời gian yên ổn cho đam mê vào ban đêm. Nguyên tắc 2: Biến sự cô độc thành năng lực tập trung Khi không thể chia sẻ với ai, bạn sẽ không bị xao nhãng bởi những lời bàn lùi hay những lời khuyên mang tính bàn ra. Hãy tận dụng sự "không ai biết" đó để biến nó thành một vùng an toàn tuyệt đối, nơi bạn có thể toàn tâm toàn ý dành hàng trăm giờ nghiên cứu mà không áp lực. Nguyên tắc 3: Tư duy "Chuẩn bị sẵn sàng", không tư duy "Chờ đợi" Thay vì ngồi than vãn "Vì sao hoàn cảnh không ủng hộ tôi?", tôi chọn cách tích lũy kiến thức trước. Để đến một ngày, nếu có bất kỳ một khe cửa hẹp nào mở ra — một cơ hội chuyển tiếp, một học bổng, hay một bước ngoặt thay đổi môi trường sống — tôi đã có sẵn một cái đầu đầy kiến thức chuyên sâu để nắm bắt ngay lập tức, chứ không phải lúc đó mới bắt đầu học. Tôi viết những dòng này tại một góc bàn học vào lúc đêm muộn, khi giảng đường ngày mai đang đợi và những cỗ máy công nghệ trong máy tính vẫn đang chạy dở. Bài viết này không có một cái kết có hậu theo kiểu "tôi đã thành công vượt qua nghịch cảnh", vì tôi vẫn đang ở ngay giữa trận chiến đó. Nhưng tôi tin rằng, việc dám giữ lại một giấc mơ khác biệt và âm thầm chiến đấu vì nó mỗi ngày, đã là một chiến thắng của bản thân trước sự đồng hóa của thực tại rồi. Cảm ơn vì đã là nơi để một kẻ mộng mơ ẩn danh được trút bỏ gánh nặng.